O kawie

Oryginalnie kawa pochodzi z Etiopii. Jeśli wierzyć legendzie to zainteresowano się owocami drzewa kawowego po tym, jak zaobserwowano, że kozy są dziwnie pobudzone po ich zjedzeniu. Wyróżnia się kilka gatunków kawy, gdzie największy udział w rynku ma Arabica, a na drugim miejscu jest Robusta. Charakterystyczny smak kawy, zależy od stosunku różnych substancji w ziarnach, ale jego wydobycia zawdzięcza się procesowi palenia (prażenia).Najczęściej w polskich domach przygotowywana jest kawa rozpuszczalna. Na pomysł stworzenia kawy rozpuszczalnej wpadła firma Nestle, na wniosek brazylijskiego rządu, który nie wiedział jak sobie poradzić z nadmiarem ziaren kawy, bo prażone ziarna nie nadawały się do dłuższego przechowywania.

Na smak i aromat kawy wpływa obecność kaferolu (tzw. olejek kawowy) oraz związki fenolowe, do których należy kwas chlorogenowy, chinowy i kawowy. Jednak najbardziej znanym składnikiem kawy jest kofeina, która w organizmie wywołuje wiele reakcji. Adenozyna jest przekaźnikiem, który po przyłączeniu się do receptorów adenozynowych wywołuje obniżenie aktywności ośrodkowego układu nerwowego, zwykle połączone z uczuciem senności. Kofeina blokuje te receptory, tak, że adenozyna nie jest w stanie się przyłączyć, w związku z czym człowiek czuje się pobudzony. Niestety u osób wypoczętych poprawa sprawności intelektualnej jest niewielka. Ma działanie moczopędne, ale tylko u osób przyjmujących ją sporadycznie. Kofeina odgrywa również rolę w produkcji endorfin, czyli tzw. hormonów szczęścia, którym przypisuje się też działanie przeciwbólowe. Usprawnia pracę mięśni (wpływa na gospodarkę wapnia oraz sodu i potasu). Ponadto może wpływać na redukcję tkanki tłuszczowej poprzez wykorzystywanie tłuszczów z tej tkanki do produkcji energii w wysiłkach o niskiej intensywności.

Jednak w kawie występują tzw. substancje drażniące, które mogą wywołać zaburzenia żołądkowo-jelitowe. Natomiast przedawkowanie kawy może skutkować m.in bólami głowy, lękiem, pobudzeniem, bezsennością, nudnościami, drżeniem rąk, zaburzeniami pracy serca, gonitwą myśli, stanem niepokoju czy wzmożonym oddawaniem moczu. Dlatego trzeba zachować umiar i pamiętać, że kofeina jest często składnikiem leków przeciwbólowych czy napojów energetyzujących.