Czy jest w Polsce coś lepszego i tańszego od oliwy z oliwek?

Oliwa z oliwek jest świetnym dodatkiem do dań na zimno, np. sałatek. Ma żółtozłocisty kolor i dość wyrazisty smak. Sławę zyskała jako składnik prozdrowotnej diety śródziemnomorskiej, gdyż zawiera kwasy tłuszczowe z rodziny omega-3, które chronią przed chorobami układu krążenia i zawałami serca. Wszystko prawda. Jednak polski olej rzepakowy zawiera dużo więcej tych dobroczynnych kwasów tłuszczowych z rodziny omega-3, czyli jest zdrowszy, a przy tym też tańszy. Co prawda już nie ma tak wyrazistego smaku, ale można na nim smażyć, jeśli w ogóle ktoś musi smażyć.

Skoro olej rzepakowy jest lepszy, to dlaczego nie jest tak znany i rozpropagowany? Otóż rzepak ma za sobą złą passę. Jeszcze jakieś 30 lat temu w swoim składzie miał bardzo niekorzystny kwas erukowy i był odradzany do stosowania. Teraz, bez udziału metod genetycznych (GMO) wyeliminowano ten niekorzystny kwas, a wartości prozdrowotne wzrosły dwukrotnie. Oliwa z oliwek jest znana od wielu lat i ma za sobą dobry marketing. 

Agencja rynku rolnego prowadzi kampanię promocyjną oleju rzepakowego, żeby ludzie mieli świadomość, że wybierając polski i w dodatku tańszy produkt, stawiają na lepszą jakość tłuszczu. Olej rzepakowy zawiera 10 razy więcej prozdrowotnych wielonienasyconych kwasów tłuszczowych od oliwy z oliwek.

(Źródło: materiały prasowe Agencji Rynku Rolnego; www.pokochajolejrzepakowy.pl)

Przepis na aromatyzowaną oliwę

Aromatyzowana oliwa z oliwek? Pikantna, czosnkowa, cytrynowa czy cynamonowa? Nic prostszego! Wręcz samo się robi, a można przygotować o dowolnym aromacie. 

Oliwa czosnkowa

Składniki:

- oliwa z oliwek 500 ml

- 1 - 5 ząbków czosnku

Sposób przygotowania:

Należy posiekać drobno czosnek i wrzucić do ciemnej butelki. Im więcej czosnku, tym będzie intensywniejszy smak. Zalać oliwą z oliwek i odstawić na 7 - 14 dni. Po tym czasie należy odsączyć oliwę, np. przez gazę, gdyż zbyt długie aromatyzowanie może spowodować gorzki smak. 

Można też przygotowywać oliwę w mniejszych porcjach, gdyż aromatyzowane oliwy dość łatwo tracą swój aromat i przechodzą innymi zapachami. 

Analogicznie można przygotowywać oliwę cytrynową, cynamonową czy inną o dowolnym aromacie.

Czy zdajecie sobie sprawę ile jest rodzajów tłuszczy?

Zwykle pada pytanie: "masło czy margaryna?", jednak nie ma prostej odpowiedzi. Jest wiele rodzajów tłuszczy, masło, produkty które mają przypominać masło, margaryny, bardziej wartościowe lub wręcz bezwartościowe i wiele innych. Poniżej lista 10 najczęściej używanych tłuszczy.

1. Oleje roślinne. Najzdrowsze spośród tłuszczy. Są otrzymywane z nasion roślin oleistych, takich jak rzepak, słonecznik, oliwki orzechy, len i wiele wiele inncyh.
2. Masło jest chyba najbardziej popularnym tłuszczem do chleba. Powstaje ze śmietanki mleka krowiego w procesie mechanicznym. Prawdziwe masło zawiera ponad 80% tłuszczu.
3. Margaryna to produkt, w którym część masła zastąpiono innym tłuszczem, np. utwardzonym roślinnym. 
4. Margaryna miękka, zwana też kubkową. Nazwa wynika z miękkiej, plastycznej konsystencji, dlatego musi być pakowana w plastikowe pojemniki (kubki).
5. Margaryna dietetyczna. Ten rodzaj margaryn zyskał sobie uznanie dietetyków, gdyż w ich składzie znajdują się wielonienasycone kwasy tłuszczowe, które mają działanie prozdrowotne.
6. Szortening. Jest to tłuszcz specjalnego przeznaczenia wykorzystywany w piekarnictwie. Otrzymuje się je poprzez utwardzenie, a dokładniej uwodornienie, olejów roślinnych, które są niezwykle niezdrowe (i dlatego powinno unikać ciast, ciasteczek i wafelków z masowych produkcji).
7. Tłuszcze smażalnicze, inaczej frytury. Charakteryzują się tym, że nie psują się w wysokich temperaturach jakie występują podczas smażenia. Jednak każde smażenie tak samo powoduje wchłanianie tłuszczu do potrawy, przez co staje się ona dużo bardziej kaloryczna i ciężkostrawna. 
8. Majonez. To też produkt głównie tłuszczowy, gdzie olej roślinny stanowi co najmniej 65%. Ponadto w składzie znajduje się środek zakwaszający, taki jak ocet czy sok z cytryny, jaja oraz dodatki.
9. Smalec to tłuszcz wytapiany ze słoniny wieprzowej.
10. Tran. Ciekły tłuszcz otrzymywany ze ssaków morskich, np z wątroby dorsza czy rekina. Jedyny rodzaj tłuszczów zwierzęcych, który jest zdrowy, a zimą nawet zalecany w suplementacji.

Masło roślinne nie istnieje. Masło, zgodnie z definicją, to produkt zwierzęcy, a w przypadku tego konkretnego przypadku, producent prawnie zastrzegł sobie tę nazwę, która jest myląca.

Czy tłuszcz w diecie jest potrzebny?

Panuje powszechne przekonanie, że zdrowa dieta opiera się na chudych produktach, chudych gatunkach mięs czy częściowo odtłuszczonym nabiale. To prawda. Tylko dlaczego równocześnie zaleca się dodawanie olejów roślinnych do sałatek? Czy tłuszcz jest w ogóle w diecie potrzebny?

Tłuszcz jest najbardziej kalorycznym składnikiem pokarmowym wykorzystywanym do budowy błon komórkowych. Jego 1 g ma 9 kcal, dlatego określa się je jako skoncentrowane źródło energii i jest magazynowany w postaci, niechcianej, tkanki tłuszczowej. Jednak tłuszcz tłuszczowi nie jest równy. Można przyjąć uproszczony podział na tłuszcze pochodzenia roślinnego (oleje roślinne) i zwierzęcego (np. masło, smalec). Oleje oprócz kalorii i witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, wpływają na obniżenie ciśnienia tętniczego krwi i ochronnie przed zawałami serca. Zatem mają działanie prozdrowotne. Natomiast tłuszcze zwierzęce mają odwrotne działanie, przyczyniają się do wzrostu cholesterolu, co prowadzi do chorób sercowo-naczyniowych i zawałów serca.

Funkcjonowanie organizmu bez tłuszczu byłoby niemożliwe, zatem jest w diecie potrzebny. Jednak cały sekret tkwi w rodzaju tłuszczu.

Chleb powszedni

Bardzo często osoby, które przechodzą na dietę w pierwszej kolejności zmniejszają ilość zjadanego pieczywa, kasz i makaronów. Z jednej strony trzeba ograniczyć jakieś produkty, żeby zmniejszyć ilość przyjmowanych kalorii, ale, jak donoszą naukowcy, codzienne jedzenie produktów pełnoziarnistych przyczynia się do redukcji masy ciała. Zatem może warto zamienić „białe pieczywo” na pełnoziarniste?

Niestety coraz trudniej jest kupić prawdziwy chleb, czyli robiony na zakwasie z nieprzetworzonej mąki. Ponadto ciemne pieczywo nie jest już synonimem razowego, gdyż często piekarze zabarwiają białe pieczywo np. słodem tak, żeby miało ciemną barwę. Prawdziwe razowe pieczywo zawiera niewiele mniej kalorii w stosunku do białego pieczywa, ma znacznie więcej błonnika, żelaza, magnezu, potasu, cynku czy folianów, i niestety też i sodu. Błonnik wypełniając jelita przyczynia się do powstania uczucia sytości, a węglowodany są uwalniane stopniowo, co zapobiega efektowi „wilczego głodu”. Ponadto pieczywo wyprodukowane na zakwasie zawiera kwas mlekowy, który wspiera fizjologiczną florę bakteryjną jelit, przeciwdziałając tym samym szkodliwym grzybom i bakteriom. Żelazo jest niezbędne do przenoszenia tlenu, a jego niedobór może się objawiać pogorszeniem koncentracji i kondycji. Na magnez wzrasta zapotrzebowanie w stresie, więc chyba zawsze jest potrzebny. Potas warunkuje m.in. prawidłową pracę serca i przewodnictwo nerwowe. Niedobór cynku może objawiać się zmianami skórnymi. Foliany są niezbędne do zachodzenia podziałów komórkowych, a ich obecność jest szczególnie ważna w diecie kobiet, które planują zajść w ciążę. Natomiast nadmiar sodu przyczynia się do powstawania nadciśnienia tętniczego.

Prawdziwy chleb powinien długo utrzymywać swoją świeżość, nawet przez tydzień i łatwo się kroić, a przechowywany w torbie nie powinien pleśnieć. Piekarze, starając się nadążyć za hipermarketowymi piekarniami, modyfikują swoje przepisy, co pozwala na skrócić czasu produkcji, ale też zmniejszyć wartości odżywcze.

Rozwiązania są dwa. Można przetestować różne piekarnie (pieczywa) i korzystać z tej, która piecze prawdziwy chleb albo zacząć go wypiekać samemu w domu.

Przepis na chleb

Jak upiec chleb? To bardzo proste i nie jest pracowite, ale bardzo rozciągnięte w czasie. 

W pieczeniu prawdziwego chleba niezbędny jest zakwas. Jest to połączenie wody i mąki odstawione w ciepłe miejsce na 24 godziny. Robi się tak dlatego, żeby zaszły procesy fermentacyjne. Gdy mamy już zakwas, chleb razowy przygotowuje się w dwóch etapach. Najpierw robimy zaczyn, czyli zakwaszoną część przyszłego chleba, który musi wyrastać 8 godzin. Następnie przechodzimy do robienia ciasta właściwego.

Składniki:

Zakwas:

• 1 szklanka mąki żytniej lub pszennej razowej (typ 1800 lub 2000)
• 1 szklanka wody

Zaczyn:

• 60 g zakwasu
• 90 g mąki
• 90 g wody

Ciasto właściwe:

• cały zaczyn
• 280 g wody
• 300 g mąki
• szczypta soli
• łyżeczka cukru
• ewentualnie ziarna, np. słonecznika, sezamu czy dyni

Receptura:

1. Zakwas. Trzeba włożyć do miseczki pół szklanki mąki i pół szklanki wody, a następnie odstawić w ciepłe miejsce na 24 godziny. W ciągu tego czasu należy porcjami, np. po 8 i 16 godzinach dodawać resztę wody i mąki. Przygotowywany zakwas ma być umieszczony w temperaturze około 25 - 30°C. W niższej temperaturze proces może przebiegać znacznie wolniej lub w ogóle nie zajść
2. Zaczyn. Do miski wlewamy wodę, zakwas i dodajemy mąkę. Całość dokładnie mieszamy.Następnie przykrywamy ściereczką i odstawiamy na 8 godzin w ciepłe miejsce o temperaturze pokojowej.
3. Ciasto właściwe. Do przygotowania ciasta właściwego trzeba wziąć cały zaczyn, wodę oraz mąkę, sól, cukier i ewentualne dodatki. Należy wymieszać w misce te składniki, a następnie przełożyć do podłużnych foremek i odstawić na 2 do 5 godzin. Ciasto w foremce powinno zwiększyć swoją objętość. 
4. Pieczenie. Należy rozgrzać piekarnik do 230°C i piec przez 15 minut. Po tym czasie należy zmniejszyć temperaturę do 200°C i piec jeszcze około 35 - 40 minut. Po upieczeniu trzeba poczekać aż chleb ostygnie, żeby się nie rozpadał. 

Różne różności. 10 rodzajów pieczywa

Większość osób rozróżnia pieczywo na białe i razowe. Natomiast jest wiele ciekawych i smacznych rodzajów pieczywa.

10 rodzajów pieczywa:

1.     Pachnąca Italią ciabatta z suszonymi pomidorami.

2.     Regionalny chleb warmiński pszenno-żytni, bez drożdży, produkowany tradycyjnie na naturalnym zakwasie.

3.     Super zdrowy chleb czystoziarnisty- ziarna zbóż, pestki słonecznika, dyni i ziarna sezamu sklejone za pomocą nowoczesnych technologii.

4.     Aromatyczny, ciężki chleb litewski na naturalnym zakwasie.

5.     Chleb z włókien pomarańczy o pięknej barwie i zapachu, lekko wilgotny z kandyzowaną skórką pomarańczową.

6.     Chleb orkiszowy- z mąki orkiszowej, żytniej, płatków ziemniaczanych i ziaren słonecznika. Ma wysoką wartość odżywczą- dużą zawartość białek, błonnika, nienasyconych kwasów tłuszczowych, witamin z grupy B i składników mineralnych.

7.     Chleb dworski żytni z siemieniem lnianym- na dobre trawienie!

8.     Oryginalny w smaku chleb kardynał- z mąki żytniej pełnoziarnistej, z orzechami włoskimi, rodzynkami, śliwkami suszonymi i miodem.

9.     Chleb sycylijski z oliwą z oliwek, pomidorami suszonymi i czosnkiem.

10. Meksykańska bułka kukurydziana z pestkami dyni, z zapieczonym serem żółtym